( μικρό ) ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΙΔΡΥΣΗΣ ΜΟΥΣΕΙΟΥ ΛΗΜΝΟΥ

Με τις ανασκαφές από την Αρχαιολογική Ιταλική Σχολή το 1920 και μετά , με την διεύθυνση του αρχαιολόγου Δελασέτα που έφεραν στο φως πολλούς αρχαιολογικούς θησαυρούς από την Ηφαιστία και τα Καμίνια είχε ξεκινήσει η συζήτηση για την ανάγκη ίδρυσης Μουσείου στο νησί .

Μετά από πολλά πισωγυρίσματα και κουβέντες ήρθε η τότε διοίκηση της ΠΑΛΛΗΜΝΙΑΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

σήμερα ΠΑΛΛΗΜΝΙΑΚΟ ΤΑΜΕΙΟ και το 1927 αποφασίζει και αγοράζει έναντι 300.000 δρχ το ακίνητο στο Ρωμαίικο γιαλό

– τέως Επαρχιακό Μέγαρο – και το παραχωρεί ,δωρίζει στο κράτος για την στέγαση του Αρχαιολογικού Μουσείου Λήμνου .

Ήρθε η κατοχή και το κτίριο το επιτάσσουν οι κατακτητές φασίστες και το χρησιμοποιούν για αποθήκη

Με την απελευθέρωση του νησιού το κτίριο χρησιμοποιήθηκε στεγάσθηκαν σε αυτό δημόσιες υπηρεσίες , μέχρι το 1956 , οπότε και άρχισε η μετεγκατάσταση τους και η επισκευή του κτιρίου .

Σήμερα το κόσμημα αυτό , θησαυροφυλάκιο με ανεκτίμητης αξίας αρχαιολογικών ευρημάτων , πνίγεται .. μιας και ο χώρος του δεν επαρκεί να φιλοξενήσει τον αρχαιολογικό πλούτο του νησιού .

Από ότι άκουσα κι αν δεν λαθεύω , έχει αρχίσει εδώ και καιρό

– αν δεν έχουν παρθεί αποφάσεις από τους υπεύθυνους – συζήτηση για μετεγκατάσταση του σε μεγαλύτερο κτίριο .

πηγές : To βιβλίο του κ Θοδωρή Μπελίτσου Παλλημνιακό Σχολικό Ταμείο Ένας αιώνας προσφοράς στην κοινωνία της Λήμνου ,

και η εφημερίδα ΛΗΜΝΟΣ .

φωτογραφία : ΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΛΗΜΝΟΥ Μάης 2022

Θάνατος παλληκαριού


Κανείς δεν έπεσε να κοιμηθή ΄ όλοι αγρυπνούσαν .
Που να κλείσουν μάτι τέτοια χρονιάρα νύχτα .
Νύχτα της Μεγάλης Παρασκευής .
Ό τι πέρασαν τα μεσάνυχτα , βουβές οι καμπάνες και στις τρεις εκκλησούλες του Θαλασσοχωριού .
Σωπαίνουν κ ‘ οι καμπάνες για του Χριστού τα πάθη ,
σα νάχουν κι αυτές ανθρώπινη ψυχή και δεν μπορούν απ ‘ το βαθύ καημό τους ούτε να ξεφωνίσουν .
Μόνο τα ξύλινα τριτσόνια ξεκουφαίνουν τον κόσμο στων παιδιών τα χέρια ‘τρέχουν τα παιδιά , κι από γειτονιά σε γειτονιά , κι από πόρτα σε πόρτα ,και τα χτυπούνε με κακό και με φωνές .:
Ώρα για την εκκλησιά ! Ώρα για την εκκλησιά ! Κ ‘ οι λιγοστοί που απομένουν βάρυπνοι , πετούνται ξαφνισμένοι και τρέχουν στο παράθυρο , θαρρώντας πως γλυκοχαράζει και πως περνάει κάπου ο επιτάφιος .
Για την αγάπη του Χριστού , μια φορά το χρόνο , τη μεγάλη Παρασκευή βουβαίνοντ ‘ οι καμπάνες του Θαλασσοχωριού – εκείνες μόνο – γιατί απ ‘ άκρη σ ‘άκρη το Θαλασσοχώρι σηκώνεται στο πόδι , για την αγάπη πάλι του Χριστού ,
μια φορά το χρόνο ,τη νύχτα της Μεγάλης Παρασκευής .
Έτσι κ ‘ εκείνη τη νύχτα γυναίκες κι άντρες , άλλοι χώρια κι άλλοι μαζωχτοί , έβγαιναν απ ‘ τα σπίτια , από τους καφενέδες , και σκορπίζονταν εδώ κ ‘ εκεί κατά τις εκκλησιές .
Οι περπατησιές βαρυχτυπούσαν στα καλντερίμια κι ολοένα εμάκραινε τους ήχους ο αντίλαλος της νύχτας .
Κ ΄ η νύχτα , δροσοστάλαχτη , απριλιάτικη , μ ‘ένα φεγγάρι νυστασμένο , που πάει να βασιλέψη και χύνει αχνότερη γι ‘ αυτό τη λάμψη του στα μαύρα και ξασβέστωτα παλιόσπιτα και στα στραβά σοκάκια που , λίγη – περισσή , ποτέ κ ‘ η λάσπη δεν τους λείπει .
Οι εκκλησιές ολόφωτες με πόρτες ορθάνοιχτες .
Κάπου – κάπου ξεχύνονται ως έξω η φωνή του αναγνώστη ,πριν αρχίσουν οι θρήνοι ..
Αλλά το μεγάλο πανηγύρι γίνεται απ ‘έξω απ’ τις εκκλησιές .
Γύρω σε φωτιές μεγάλες , θρεμμένες με ρετσίνα ,με κληματόξυλα , με σανίδια με φρόκαλα , με σκαφίδια και με κοφίνια της μπουγάδας , και κάπου – κάπου μ ‘ολόκληρο παραθυρόφυλλο – αλίμονο στα χαμηλά σπιτάκια και στις ασυλλόγιστες νοικοκυρές ,
τη νύχτα εκείνη ! – γύρω σε φωτιές , του κόσμου τα παιδιά και τα παλιόπαιδα , και μέσα στα παιδιά κι άντρες με μουστάκια πηδούνε , τρέχουν , αλαλάζουν , δαιμονίζονται ‘
κι αστραποβολούνε στα σκότη και βροντοχτυπούνε στην ησυχία οι σαλιόρες και τα χαλκούνια – σώσον Κύριε !
κ ‘ οι τρακατρούκες και τα χαιμαλιά , με τέχνη καμωμένα από καλάμια κι από χοντρόχαρτα , και γεμισμένα με μπαρούτι , με μπαρούτι ατέλειωτο .
Δίσκος για το μπαρούτι γύριζε μέσα στις εκκλησιές .
Άντρες και παιδιά φωτοκάιγονταν μ ‘εκείνα , της φωτιάς τα σύνεργα , για την καλη χρονιά . Μπαρούτι μύριζε το Θαλασσοχώρι κ όι ενορίτες με τους ενορίτες στέκονταν αμάν για πόλεμο . Δεν ήταν μόνον οι εκκλησιές ανοιχτές ,την ώρα εκείνη . Εδώ κ ‘εκεί πρόβαλλε μισανοιγμένο κάνα μαγερειό ,κανένας καφενές .Όσο νάρθ ‘ η ώρα που θα βγη ο επιτάφιος , ως τις τρεις το πρωί , όλος ο κόσμος δε μπορούσε να περνά την ώρα του ολόρθος μες στην εκκλησιά !
Μ ‘ένα βαρύ – γλυκό μ ‘ένα μεζέ και δυο ρουφηξιές
«Κοτζινιώτικο… » κρασί , καταπιάνεται κανείς ύστερ ‘από τη νηστεία και παίρνει δύναμη για να συντροφέψη τον επιτάφιο .
Κι έτσι σιγά – σιγά οι παρέες τραβιούνταν κατά τις εκκλησιές με δροσισμένο στομάχι . Τελευταία είχε ξεχαστή στο κρασοπουλιό του Ψημένου μια συντροφιά χαρούμενη : o Μήτρος ο Ρουμελιώτης , ο Γιαννακός ο Ταρνάναμας , ο Μάρκος ο Κανίνιας και το παιδί της Χαρίταινας , που κανείς δεν τόκραζε με τ ‘ όνομα του ,όσο που και το ίδιο το ξέχασε κι άκουγε μόνο σαν τον φώναζαν » η Ταρία Ταρέλα «
Κ’ οι τέσσαρες θαλασσινοί ‘ ο πρώτος είχε ψαροκάικο ,
ο δεύτερος δούλευε στο ψαροκάικο του πρώτου , ο τρίτος ταξίδευε με τις μαούνες ,
και η Ταρία Ταρέλα ήταν ψαράς .
Και οι τέσσαρες , εικοσιπέντε χρονών κι αδερφωμένοι από τα μικρά τους χρόνια .
Το κρασί κ ΄η κουβέντα τους άναψαν το κεφάλι , κι αν δεν ήταν Μεγάλη Παρασκευή , θα τόσκουζαν . Το τραγούδι μισογαλινό , απαλά -απαλά κι αθέλητα ξεφύτρωνε στα χείλη τους τέτοια νύχτα .
Στα ύστερνά κατάλαβαν πως άργησαν . Στον Αι Νικόλα , λίγα ποδάρια παρέκει από το κρασοπουλιό , άρχισαν κ ‘έψελναν : Αι γενεαί αι πάσαι. Ο Ψημένος έστεκε στο φτερό για να κλείση . Πεταχτήκανε στη στιγμή . Βρεθήκανε στο δρόμο .
– Μωρέ ξέχασα τα βεγγαλικά ! φωνάζει ο Κανίνιας
Τα βεγγαλικά τα είχαν για να τ ‘ανάψουνε στον επιτάφιο .
– Στα πόδια του τραπεζιού τ ‘απίθωσα , ζερβά στην αγκωνή ,
λέει ο Μήτρος ‘ στάσου και στα φέρνω .
Και βιαστικός έκανε να γυρίση στον καφενέ .
Μα γυρίζοντας ,γλυστράει στο πεζούλι απάνου και ξαπλώνεται μακρύς -πλατύς και , γκόπ ! ακούστηκ ‘ ένας ξερός κρότος .Τρία ξέσκαστά γέλια ξέφυγαν από τα στόματα του Μάρκου , του Γιαννάκου και της Ταρίας , και μια φωνή , ένα «σκοτώθηκα» από το στόμα του Μήτρου .
– Καλά , αδερφέ που σκοτώθηκες ! … Σήκω τώρα ‘ μήπως χτύπησες ;
– Μωρέ , σκοτώθηκα ! Δεν μπορώ να σηκωθώ !
Δεν με πιστεύετε ; * απόσπασμα : ΚΩΣΤΗΣ ΠΑΛΑΜΑΣ

( Στους φίλους , στα παιδιά που λείπουν κι έφυγαν για πάντα από κοντά μας )

Η φωτογραφία του Επιτάφιου από τον φίλο και προέδρο της Ομοσπονδίας Λημνιακών Συλλόγων Αντώνη Καραγιάννη από τα χωριά της Σκάλας Λήμνου , Φισίνη – Αγία Σοφία -Σκανδάλι .

Μην κλείνετε το παράθυρο μπορεί να μπει ο ουρανός

Μην κλείνετε το παράθυρο

μπορεί να μπει ο ουρανός

μπορεί να δεις καλή μου το κλάμα

από το σύγνεφο

Μην κλείνεις το παράθυρο

μπορεί να μπει το πουλί

με το βάρος ενός σπασμένου

κλαδιού ;

Ανοίξτε το παράθυρο

αφήστε την αναπνοή σας να βγει

Αφήστε την φωνή σας να ταρακουνήσει

τον κόσμο *

*ήχοι από την Ανατολή

Οι παλιές είναι αλλιώς !

Μ’ ένα κλικ στο διαδίκτυο ήρθε έτοιμο το φόρεμα από την Αμερική από την Γερμανία η από κάθε γωνιά της γης από την μια κόρη …Οι παλιές όμως οι Λημνιάδες πάνε στου Κοέν στου Σαμπεθάη και παίρνουν υφάσματα και τα ράβουν μόνες τους , άσε που κάνουν και προθέρμανση , προπόνηση δηλαδή .. πριν το επίσημο !

Ήταν όλοι τους σπουδαία παιδιά

Μια γενιά σπουδαία , όπου χιλιάδες και χιλιάδες Έλληνες ανεβήκανε τότε στην κορφή του εαυτού τους με το χρέος προς την πατρίδα και που πολλά από αυτά τα παιδιά έλαβαν για παράσημα συκοφαντίες κυνηγητά φυλακίσεις εκτελέσεις και εξορίες .

Και όμως υπάρχουν ακόμα και σήμερα … άνθρωποι που συκοφαντούν και διαστρεβλώνουν γεγονότα όπως και τότε!

Ένα από τα χιλιάδες σπουδαία παιδιά της χώρας έδωσε την ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΤΟΥ

Πρός την εφημερίδα «Λήμνος » Ενταύθα .Στο υπ ‘ αριθ . 60 φύλλον της εφημερίδος «Φωνή της Λήμνου » που διαστρεβλώνει την αλήθειαν ως προς την δράσιν μου και υπηρεσίας μου προς την Πατρίδα έστειλα την παρακάτω διάψευση .»Πρός τον κ ……………Διευθυντήν της εν Κάστρω εκδιδομένης εφημερίδος υπό την επωνυμίαν «Φωνή της Λήμνου «Κύριε . Δυνάμει του περί Τύπου Νόμου καταχωρήσατε με τα αυτά στοιχεία και εν τη αυτή στήλη του επομένου φύλλου σας τα κάτωθι .Από ραδιοφώνου επληροφορήθην το εσπέρας της 6ης Δεκεμβρίου 1940 την πρόσκλησιν μου υπό τα όπλα . Έσπευσα χωρίς να αναμένω την σχετικήν ειδοποίησιν παρά της αρμοδίας Αρχής , η οποία λόγω ελλείψεως συγκοινωνίας θα καθυστέρει όπως και καθυστέρησε επί 2 1/2 μήνας , να λάβω φύλλον πορείας , και με την πρώτην νηοπομπήν ανεχώρησα εκ Μούδρου διά το Σώμα μου όπου έκτοτε υπηρέτησα μέχρι της 25 Απριλίου 1941 ότε και απέβαλα και την τιμίαν στολήν του Έλληνος στρατιώτου .Ταύτα πρός αποκατάστασιν της κακοποιουμένης αληθείας σχετικώς προς όσα ανεγράψατε εις το Κύριον άρθρον της εφημερίδας σας υπ ‘αριθ ‘ 60 και χρονολογίαν 2 Αυγούστου 1947περί εμού «Και ερωτώ τον κ ……………………..( διευθυντή της εφημερίδας Φωνή της Λήμνου ) που με μέσα κάθε άλλο παρά ηθικά ,νομίζει ότι διεξάγει πολιτικόν αγώνα με το χαβά του όψιμου υπερπατριώτη.Που υπηρετήσατε κ ……………… ; Πότε περιεβλήθητε την τιμίαν στολήν του Έλληνος στρατιώτου ; και έρχεσθε να ελέγξητε την εξαετή στρατιωτικήν μου δράσιν των τελευταίων πολέμων .Αλλά από ανθρώπους που έχουν ως επάγγελμα τη συκοφαντία και ραδιουργία δεν μπορεί να περιμένη κανείς τίποτε καλόν .Θεωρώ περιττόν να ασχοληθώ με τας άλλας αναληθείας που καταπιάνονται στο άρθρο σας ως πρός τον ρόλον μου κατά την Εθνικήν Αντίστασιν δεδομένου ο Λαός της Λήμνου γνωρίζει πια υπήρξε η δράσις μου κατά την εποχήν εκείνην

.Μετά τιμής . Α . ΝΟΥΛΑΣ στην φωτογραφία χαμογελαστός ο ιατρός Ανδρέας Νούλας με το άσπρο πουκάμισο και το σακάκι στην απελευθέρωση . ( κατά την άφιξη των Ιερολοχιτών στο νησί ; ) πηγή φωτογραφίας από Η Λήμνος Στο Πέρασμα Του Χρόνου

Το σπίτι που έμενε ο ιατρός Ανδρέας Νούλας

17 του Οκτώβρη 1944 .

Ο Ανώτερος Στρατιωτικός Διοικητής Αιγαίου Συνταγματάρχης Τσιγάντες Χριστόφορος

ορίζει ΝΟΜΑΡΧΗΝ ΛΉΜΝΟΥ τον ήδη υπό του λαού υποδειχθέντα ιατρόν Ανδρέα Νούλα κάτοικον Κάστρου

και γραμματέα του ΕΑΜ ΛΗΜΝΟΥ .

Στην φωτογραφία η οικία που διέμενε στο Κάστρο ( Μύρινα σήμερα ) , ο ιατρός Ανδρέας Νούλας

Γλυκιά επιστροφή στα χρόνια της αθωότητας

ΣΚΑΝΔΑΛΗ 25 Αυγούστου 19 μ .μ

ΚΟΝΤΟΠΟΥΛΙ 28 Αυγούστου 19 μ .μ

ΠΑΛΙΟ ΠΕΔΙΝΟ 29 Αυγούστου 19 μ.μ

ΤΡΙΤΗ 31 ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ 19 .μ.μ ΣΤΗΝ ΜΑΓΙΚΗ ΑΥΛΗ ΤΟΥ ΚΤΗΜΑΤΟΣ του ΠΑΛΛΗΜΝΙΑΚΟΥ ΤΑΜΕΙΟΥ .

Από το Θέατρο Τέχνης Παράλληλος 25 και τον ΣΥΛΛΟΓΟ ΦΙΛΩΝ ΤΗΣ ΠΑΛΙΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΗΣ

Με την υποστήριξη του ΟΕΠΑ ΔΗΜΟΥ ΛΗΜΝΟΥ